Як сталічны блогер прымусіў чыноўнікаў адрамантаваць дарогу ў правінцыі

Чаму жыхары рэгіёнаў замест скаргаў у дзяржорганы пішуць гнеўныя пасады ва сацсетках?

— Людзі часта пішуць і тэлефануюць мне з просьбай дапамагчы вырашыць іх праблему, — кажа актывіст і блогер Антон Матолька.
Сярод апошніх быў ліст журналіста з Іўеўскага раёна з просьбай дапамагчы вырашыць праблему дрэннай дарогай. Антон Матолька напісаў зварот у мясцовы выканкам, прыклаў фатаграфіі і забыўся пра гэтую гісторыю.
— Праз 15 дзён прыйшоў адказ, што ўжо ідзе праца па рамонце дарогі. І так здараецца часта. Часам я проста капіюю пост з Фэйсбука і адпраўляю яго ў выканкам, праз 15-30 дзён мне прыходзіць адказ аб тым, што праблему разгледзелі, прызналі або вырашылі, — кажа блогер.
Ён не абмяжоўваецца сталіцай, рэгулярна дасылаючы скаргі ў мясцовыя органы ўлады розных гарадоў, і заклікае ўсіх, хто выказвае незадаволенасці працай розных службаў, не абмяжоўвацца абурэннем у інтэрнэце. Электронныя звароты або лісты дапамагаюць вырашыць шматлікія лакальныя праблемы.
— Людзям прасцей напісаць у сацсетках і выказаць сваю незадаволенасць. Але калі б яны, напрыклад, дублявалі той жа тэкст і адпраўлялі ў выканкамы, карысці было б у тысячу разоў больш, — лічыць Антон Матолька.
Калі чалавек не знаёмы з працэдурай адпраўкі зваротаў і не мае разумення, у які орган звяртацца, яго выратуе праект «Зручны горад», які цяпер працуе ва ўсіх беларускіх гарадах і раённых цэнтрах.
— У праекце ёсць юрыст, які нават вельмі эмацыйны тэкст дапаможа перавесці на «юрыдычны» мову. А таксама выбраць менавіта той дзяржорган, які адказвае за агучаную праблему, — тлумачыць кіраўнік праекта «Зручны горад» Уладзімір Кавалкін.
Каб напісаць зварот, людзям прапануюць зайсці на сайт праекта, зарэгістравацца, падаўшы свае дадзеныя і кантакты, без якіх зварот не будзе мець юрыдычнай сілы. Мадэратары дапамогуць дапрацаваць зварот, падабраць тэхнічна правільныя фармулёўкі, перавесці эмоцыі на мову чыноўнікаў.
У тэксце звароту або петыцыі прадстаўнікі праекту рэкамендуюць указваць сутнасць праблемы, якія пацвярджаюць факты і прапановы для яе рашэння.
Цяпер прыкладна 15-20% аўтараў петыцый і зваротаў рэсурсу — жыхары рэгіёнаў. Сярод зваротаў ёсць, напрыклад, патрабаванне прыбраць агароджу ляснога ўчастка ў Лагойскім і Смалявіцкім раёнах, якія ўсталявалі ўладальнікі катарскай рэзідэнцыі, якія атрымалі зямлю ў арэнду, просьба да ўладаў Лунінца абсталяваць пешаходны мост праз чыгуначныя шляхі пандусамі, стварыць у Жодзіна клас з навучаннем на беларускай мове.
У невялікіх гарадах, на думку Антона Матолька, людзі баяцца пісаць звароты, каб пазбегнуць магчымых непрыемнасцяў.
— Мясцовыя жыхары часта не робяць нешта не таму, што яны гультаяватыя. Яны баяцца наступных рэпрэсіяў. Калі які-небудзь пінскі актывіст напіша зварот, праз некалькі дзён да яго і да ўсіх падпісаліся могуць прыйсці дадому з пытаннямі і прэтэнзіямі, — каментуе актывіст.
Стваральнікі праекта плануюць наладзіць працу з мясцовымі грамадскімі арганізацыямі і актывістамі, якія б сталі драйверамі ў зносінах з мясцовымі органамі ўлады.
Уладзімір Кавалкін кажа, што чыноўнікі з падазрэннем ставяцца да праектаў, якія дадаюць працы, але часта яны самі не супраць пайсці насустрач насельніцтву. Часам жа калектыўныя звароты дапамагаюць і самім дзяржслужачым прабіваць сцены бюракратыі.
— Кожны законапраект перад прыняццем праходзіць узгадненне ў многіх дзяржорганах. Заўсёды ёсць яго праціўнікі і прыхільнікі. У такіх выпадках звароты і подпісы грамадзян маюць важнае значэнне. І падчас абмеркаванняў за зачыненымі дзвярыма, чыноўнікі гэтыя звароты выкарыстоўваюць як аргумент, што гэта важна для людзей, — распавядае кіраўнік праекта.
Калі цікавасць грамадзян супадае з меркаваннем канкрэтных чыноўнікаў, апошнія будуць старацца падтрымаць прапановы звароту або вырашыць названую праблему.
Як гэта было ў гісторыі з муралам «Чалавек без твару», які застаўся на сцяне сталічнага будынка, нягледзячы на ​​незадаволенасць некаторых жыхароў суседняга дома. Адміністрацыя раёна, якая падтрымлівала стварэнне муралу, прапанавала ўсім жадаючым выказаць сваё меркаванне аб тым, пакінуць спрэчны малюнак або зафарбаваць.
— Калі праз тыдні два раённую адміністрацыю прыйшлі з Адміністрацыі прэзідэнта і кіраўніцтва горада, яны проста паказалі дзесяць лістоў з просьбай прыбраць мурал і ў процівагу пачак у некалькі сотняў зваротаў за тое, каб малюнак «Чалавек без твару» пакінуць, — кажа Антон Матолька.
Паводле Заўтра тваёй краіны