«Экстрэмісты» замест працоўных: Лукашэнка ўжо не ведае, куды вядзе краіну

На шосты год рэпрэсій і санкцый беларускія ўлады раптам зразумелі, што ў краіне ўжо няма каму працаваць. Але высновы ўлада рабіць ужо, падобна, разучылася. Замест высноў і выпраўлення памылак яны па сваім звычаі ўзмацняюць рэпрэсіі і чытаюць заклінанні.

Пачалося ўсё яшчэ ў першых чыслах красавіка, калі прапагандысты раптам сталі казаць пра барацьбу са «схаваным або ценявым дармаедствам». Паводле слоў Ігара Тура, практычна ў кожнай камандзіроўцы мясцовыя начальнікі скардзяцца Лукашэнку на недахоп працоўнай сілы. Пры гэтым іншыя ведамствы дакладваюць палітыку, што «кадраў насамрэч хапае», але іх трэба эфектыўна пераразмеркаваць.

Гэтая дыхатамія навяла Тура на думку пра існаванне ў Беларусі «ценявога дармаедства». На яго думку, у нас ёсць «латэнтныя беспрацоўныя», якія афіцыйна працаўладкаваныя, але «калі разабрацца, ні чорта не робяць, або робяць вельмі мала: перакладаюць паперкі, тыняюцца туды-сюды».

Тур нават выказаў здагадку, што адной з формаў барацьбы з такім «ценявым дармаедствам» магло б стаць працаўладкаванне «такіх вось перакладчыкаў паперак і праціральнікаў штаноў на рэальную працу: на завод, на малочна-таварны комплекс, будаўніком, дарожным рабочым — туды, дзе кадраў не хапае».

Тут ёсць два цікавыя моманты. Па-першае, апісаны Турам індывід вельмі падобны да дзяржаўнага чыноўніка, асабліва таго, хто працуе ў ідэалагічнай сферы. Сам Лукашэнка прызнаваўся ў свой час, што спроба стварыць унікальную беларускую дзяржаўную ідэалогію пацярпела няўдачу, аднак «ідэолагаў» у краіне цяпер — ці не ў кожным прадпрыемстве. Праўда, выконваюць яны наглядна-рэпрэсіўную функцыю, і паспрабуй іх адправіць «даваць краіне вугалю»! Адразу стабільнасці пазбавішся.

Па-другое: Тур жа не свае ідэі агучвае — яму метадычкі пішуць. А значыць, ідэя са «схаванымі дармаедамі» выспела ў нечым мозгу «наверсе».

І мы можам нават здагадвацца, у чыім. На гэтым тыдні на нарадзе па пытаннях комплекснага сацыяльна-эканамічнага развіцця паўднёва-ўсходняга рэгіёна Магілёўскай вобласці Лукашэнка заявіў: сістэмы, калі спачатку ствараліся ўмовы для грамадзян, а потым была эканоміка, больш не будзе. «Мы ўжо так разбэсцілі сваіх людзей, — цытуе прамоўцу яго прэс-служба. — Будзе эканоміка — будуць і грамадзяне жыць нармальна. Таму наперадзе эканоміка, вытворчасці. А ў нас утрыманства вельмі моцна развіта».

Але чыноўнікаў не скароціш, пра гэта мы ўжо казалі. Дык дзе браць працоўных? Павінна ж быць нейкае рашэнне?

Безумоўна, яно ёсць. Трэба спыніць рэпрэсіі, вярнуць у Беларусь хаця б частку народа, які з’ехаў (у лютаўскім дакладзе Групы незалежных экспертаў ААН па стане ў галіне правоў чалавека ў Беларусі гаварылася, што з краіны за гэты час магло з’ехаць да 600 тысяч чалавек), навучыць новых спецыялістаў, даць ім прыстойны заробак… Але гэта было б у нейкай іншай, паралельнай Беларусі, без Лукашэнкі.

Лукашэнка ж прапанаваў… А ён нічога не прапанаваў! Ці не ўпершыню ён прызнаўся, што не ведае, што рабіць!

І пачаў у сваім звыклым стылі чытаць заклінанні. «Абласны камітэт павінен даручыць», «старшыні райвыканкамаў павінны варушыцца на месцы», «трэба мабілізоўвацца цяпер» і «трэба, каб людзі разумелі, як будзем дзейнічаць далей». Шмат пустаслоўя, і ніводнага канкрэтнага рашэння ці хаця б прапановы рашэння.

Давайце шчыра: калі людзей няма, хто будзе мабілізоўвацца?

І ў той час, як Лукашэнку ва ўсе вушы крычаць, што працаваць няма каму, яго «красаўцы» працягваюць дзеянні па далейшым пагаршэнні сітуацыі. Як паведамляе праваабарончы цэнтр «Вясна», людзей, якія цяпер знаходзяцца на стадыі апеляцыі перад адпраўкай на «хімію», прымушаюць падпісаць абавязацельства, што ў выпадку паўторнага парушэння Крымінальнага кодэкса іх могуць выкінуць з краіны. Праваабаронцы падкрэсліваюць, што гэтыя дзеянні носяць характар «не адзінкавых выпадкаў».

Любому, хто знаёмы з нашай карна-пенітэнцыярнай сістэмай (а такіх у Беларусі ўжо амаль усе), вядомы артыкул 411 КК аб парушэнні парадку адбывання пакарання. Яго «клеяць» усім, каму хочуць працягнуць тэрмін, а рэальных прычын для гэтага няма. І вось гэты артыкул — гэта і ёсць «паўторнае парушэнне КК». Гэта значыць, выслаць з краіны могуць ужо любога асуджанага.

Лукашэнка паспрабаваў «замяшчальную тэрапію», прапанаваўшы працу тут 150 тысячам пакістанцаў. Але на пачатак года паведамлялася пра прыкладна 233 пакістанскіх рабочых. Адна з прычын іх непрыезду — увага! — «адсутнасць чаканых аб’ёмаў працаўладкавання». Гэта значыць, для кадраў з Пакістана няма працы!

Трэба навучыць сваіх? Не. На тыдні Вярхоўны суд Беларусі прызнаў Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт, які дзейнічае ў Вільні, разам з яго структурнымі падраздзяленнямі «экстрэмісцкай арганізацыяй». У Генпракуратуры заявілі, што дзейнасць ЕГУ курыруецца замежнымі дзяржавамі і фондамі, а праца ўніверсітэта нібыта накіравана на «дэстабілізацыю сацыяльна-палітычнай абстаноўкі» ў Беларусі, хоць у ЕГУ з задавальненнем вучыліся не толькі «апазіцыянеры», але і дзеці беларускіх чыноўнікаў.

ЕГУ быў адкрыты ў Мінску ў 1992 годзе. З 2005 года ён функцыянуе ў Вільні. На цяпер у ім вучыцца каля 1500 студэнтаў. Гэта значыць, за 34 гады яго існавання з яго магло выпусціцца каля 45 тысяч чалавек. Гэта прыкладна насельніцтва Кобрына ці Светлагорска.

Вядома, не ўсе выпускнікі ЕГУ працуюць у Беларусі — будзем лічыць, што палова з іх засталася ў ЕС. Але і тыя 20 тысяч чалавек, якім цяпер пагражае рэальны крымінальны тэрмін — таксама створаць немалы корак на мяжы. Тым больш, што ўсім ужо ясна: эміграцыя з Беларусі — гэта не канец свету, і нашы магутныя дыяспары, якія дапамогуць і падкажуць, ёсць ужо ўсюды.

Так што патэнцыйна ў Беларусі зноў мінус дваццаць тысяч працуючых, і плюс дваццаць тысяч вакансій. Так і хочацца працытаваць інтэрнэт-мем: «А што здарылася?»